{"id":503,"date":"2022-09-04T02:38:33","date_gmt":"2022-09-04T02:38:33","guid":{"rendered":"https:\/\/yesilturkiyeist.org\/iklim-degisikligi-ve-orman-ekosistemi-iliskileri\/"},"modified":"2026-10-10T19:58:39","modified_gmt":"2026-10-10T19:58:39","slug":"iklim-degisikligi-ve-orman-ekosistemi-iliskileri","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/yesilturkiyeist.org\/en\/iklim-degisikligi-ve-orman-ekosistemi-iliskileri\/","title":{"rendered":"\u0130klim De\u011fi\u015fikli\u011fi ve Orman Ekosistemi \u0130li\u015fkileri"},"content":{"rendered":"\n<p class=\"wp-block-paragraph\">\u0130klim de\u011fi\u015fikli\u011fi ile ormanlar aras\u0131nda iki y\u00f6nl\u00fc bir ili\u015fki vard\u0131r: Ormanlar iklimi dengeleyen en \u00f6nemli do\u011fal sistemlerden biridir; de\u011fi\u015fen iklim ise ormanlar\u0131n sa\u011fl\u0131\u011f\u0131n\u0131 ve gelece\u011fini do\u011frudan etkiler. Bu yaz\u0131da bu ili\u015fkiyi ana hatlar\u0131yla ele al\u0131yoruz.<\/p>\n\n\n\n<h2 class=\"wp-block-heading\">Ormanlar \u0130klimi Nas\u0131l Dengeler?<\/h2>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">A\u011fa\u00e7lar fotosentez s\u0131ras\u0131nda atmosferdeki karbondioksiti al\u0131r ve karbonu g\u00f6vdelerinde, dallar\u0131nda, k\u00f6klerinde ve orman topra\u011f\u0131nda depolar. Bu nedenle sa\u011fl\u0131kl\u0131 ormanlar \u201ckarbon yuta\u011f\u0131\u201d olarak adland\u0131r\u0131l\u0131r. Orman topra\u011f\u0131 ve \u00f6l\u00fc \u00f6rt\u00fc de uzun y\u0131llar boyunca \u00f6nemli miktarda karbon saklar.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Ormanlar\u0131n iklime katk\u0131s\u0131 yaln\u0131zca karbonla s\u0131n\u0131rl\u0131 de\u011fildir. Ormanlar ya\u011f\u0131\u015f suyunun topra\u011fa s\u0131zmas\u0131n\u0131 kolayla\u015ft\u0131rarak su d\u00f6ng\u00fcs\u00fcn\u00fc d\u00fczenler, topra\u011f\u0131 erozyona kar\u015f\u0131 korur, \u00e7evresindeki havay\u0131 serinletir ve nemlendirir. Kentlerdeki a\u011fa\u00e7l\u0131k alanlar da yaz aylar\u0131nda s\u0131cakl\u0131\u011f\u0131 d\u00fc\u015f\u00fcrerek \u015fehirleri daha ya\u015fanabilir k\u0131lar.<\/p>\n\n\n\n<h2 class=\"wp-block-heading\">Ormanlar Karbon Kayna\u011f\u0131na D\u00f6n\u00fc\u015febilir mi?<\/h2>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Evet. Ormanlar yok edildi\u011finde ya da yand\u0131\u011f\u0131nda, depolad\u0131klar\u0131 karbonun bir k\u0131sm\u0131 yeniden atmosfere sal\u0131n\u0131r. Ormans\u0131zla\u015fma, kontrols\u00fcz kesimler ve b\u00fcy\u00fck orman yang\u0131nlar\u0131 bu nedenle iklim de\u011fi\u015fikli\u011fini h\u0131zland\u0131ran etkenler aras\u0131nda yer al\u0131r. Ormanlar\u0131 korumak, yeni a\u011fa\u00e7 dikmek kadar \u00f6nemlidir.<\/p>\n\n\n\n<h2 class=\"wp-block-heading\">\u0130klim De\u011fi\u015fikli\u011fi Ormanlar\u0131 Nas\u0131l Etkiler?<\/h2>\n\n\n\n<ul class=\"wp-block-list\">\n<li><strong>Kurakl\u0131k ve s\u0131cakl\u0131k art\u0131\u015f\u0131:<\/strong> Uzayan kurak d\u00f6nemler a\u011fa\u00e7lar\u0131 strese sokar, b\u00fcy\u00fcmeyi yava\u015flat\u0131r ve kurumalara yol a\u00e7abilir.<\/li>\n\n\n<li><strong>Orman yang\u0131nlar\u0131:<\/strong> S\u0131cak ve kuru ge\u00e7en yazlar yang\u0131n riskini art\u0131r\u0131r, yang\u0131n sezonunu uzat\u0131r.<\/li>\n\n\n<li><strong>Zararl\u0131lar ve hastal\u0131klar:<\/strong> Strese giren a\u011fa\u00e7lar b\u00f6cek ve hastal\u0131k salg\u0131nlar\u0131na kar\u015f\u0131 daha savunmas\u0131z h\u00e2le gelir.<\/li>\n\n\n<li><strong>T\u00fcrlerin yay\u0131l\u0131\u015f alanlar\u0131n\u0131n de\u011fi\u015fmesi:<\/strong> Baz\u0131 a\u011fa\u00e7 t\u00fcrleri zamanla daha serin ve y\u00fcksek alanlara do\u011fru \u00e7ekilmek zorunda kalabilir.<\/li>\n<\/ul>\n\n\n\n<h2 class=\"wp-block-heading\">Neler Yapabiliriz?<\/h2>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Ormanlar\u0131n iklim de\u011fi\u015fikli\u011fine kar\u015f\u0131 direncini art\u0131rmak i\u00e7in mevcut ormanlar\u0131 korumak, yang\u0131nlar\u0131 \u00f6nlemeye y\u00f6nelik tedbirleri art\u0131rmak ve s\u00fcrd\u00fcr\u00fclebilir orman y\u00f6netimini desteklemek gerekir. A\u011fa\u00e7land\u0131rmalarda ise dikilecek t\u00fcrlerin y\u00f6reye ve iklime uygun se\u00e7ilmesi b\u00fcy\u00fck \u00f6nem ta\u015f\u0131r; bu konuyu <a href=\"https:\/\/yesilturkiyeist.org\/en\/neden-meyve-fidani-degil-de-cam-fidani-dikiliyor\/\">Neden Meyve Fidan\u0131 De\u011fil de \u00c7am Fidan\u0131 Dikiliyor?<\/a> yaz\u0131m\u0131zda ayr\u0131nt\u0131l\u0131 olarak anlatt\u0131k.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Bireysel olarak da yapabileceklerimiz var: ormanda ate\u015f yakmamak, \u00e7\u00f6p b\u0131rakmamak, bilin\u00e7li t\u00fcketim yapmak, fidan dikim etkinliklerine kat\u0131lmak ve \u00e7evremizi bu konuda bilgilendirmek. K\u00fcresel \u0131s\u0131nman\u0131n nedenlerini merak ediyorsan\u0131z <a href=\"https:\/\/yesilturkiyeist.org\/en\/kuresel-isinma-nedir\/\">K\u00fcresel Is\u0131nma Nedir?<\/a> yaz\u0131m\u0131za da g\u00f6z atabilirsiniz.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\"><strong>\u0130lgili:<\/strong> <a href=\"https:\/\/yesilturkiyeist.org\/en\/ormanlar-hakkinda\/\">Ormanlar Hakk\u0131nda<\/a> \u00b7 <a href=\"https:\/\/yesilturkiyeist.org\/en\/orman-ekosisteminin-sundugu-urun-hizmet-ve-dissalliklar\/\">Orman Ekosisteminin Sundu\u011fu \u00dcr\u00fcn, Hizmet ve D\u0131\u015fsall\u0131klar<\/a><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Orman Y\u00fcksek M\u00fchendisi Dr. U\u011fur Kezik taraf\u0131ndan kaleme al\u0131nan \u201c\u0130klim De\u011fi\u015fikli\u011fi ve Orman Ekosistemi \u0130li\u015fkileri\u201d konulu yaz\u0131 i\u00e7in\u00a0t\u0131klay\u0131n\u0131z\u2026<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":505,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":"","_flxseo_title":"\u0130klim De\u011fi\u015fikli\u011fi ve Orman Ekosistemi \u0130li\u015fkileri","_flxseo_desc":"\u0130klim de\u011fi\u015fikli\u011fi ve ormanlar aras\u0131ndaki iki y\u00f6nl\u00fc ili\u015fki: ormanlar karbonu nas\u0131l depolar, de\u011fi\u015fen iklim ormanlar\u0131 nas\u0131l etkiler ve neler yapabiliriz?","_flxseo_focus":"","_flxseo_noindex":false,"_flxseo_image":""},"categories":[10],"tags":[],"class_list":["post-503","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-makaleler"],"lang":"tr","translations":{"tr":503},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/yesilturkiyeist.org\/en\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/503","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/yesilturkiyeist.org\/en\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/yesilturkiyeist.org\/en\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/yesilturkiyeist.org\/en\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/yesilturkiyeist.org\/en\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=503"}],"version-history":[{"count":2,"href":"https:\/\/yesilturkiyeist.org\/en\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/503\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":848,"href":"https:\/\/yesilturkiyeist.org\/en\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/503\/revisions\/848"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/yesilturkiyeist.org\/en\/wp-json\/wp\/v2\/media\/505"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/yesilturkiyeist.org\/en\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=503"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/yesilturkiyeist.org\/en\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=503"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/yesilturkiyeist.org\/en\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=503"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}